De arbeidsmarkt verandert sneller dan ooit. Vacatures blijven langer openstaan, teams staan onder druk en de zoektocht naar personeel voelt voor veel werkgevers als vissen in een steeds kleinere vijver. Toch ligt de oplossing misschien niet alleen in harder zoeken, maar vooral in anders kijken. Tijdens een rondetafelgesprek ging gespreksleider Laura van Die in gesprek met de adviseurs van Werkcentrum Drechtsteden over de veranderende arbeidsmarkt en de vraag hoe werkgevers vandaag anders kunnen kijken naar werk, talent en ontwikkeling.
Binnen Werkcentrum Drechtsteden zien we dagelijks hoe werkgevers worstelen met personeelstekorten, vergrijzing, uitval en veranderende functies. Maar we zien ook iets anders: kansen. Kansen die vaak verborgen blijven zolang organisaties zoeken naar het bekende, vertrouwde plaatje.
“Werkgevers zoeken nog vaak naar iemand die direct volledig inzetbaar is,” vertelt Jeroen. “Maar die arbeidsmarkt van vroeger bestaat simpelweg niet meer.” De vraag is dus niet: Waar vinden we nieuwe mensen? Maar vooral: Hoe kijken we naar werk, talent en ontwikkeling?
Eén centrale plek voor vragen over werk
Werkcentrum Drechtsteden is er voor werkgevers én inwoners met vragen over werk. Over personeel, scholing, ontwikkeling en regelingen. Achter die ene voordeur werken verschillende organisaties samen: Gemeenten, UWV, SBB, de Vakbeweging, ROC DaVinci, Sociale Dienst Drechtsteden, Werkgevers Drechtsteden, Drechtwerk en Smart Delta Drechtsteden.
Voor werkgevers betekent dit vooral: eenvoud. Want de wereld van regelingen, subsidies, scholingstrajecten en dienstverlening is voor ondernemers vaak versnipperd en onduidelijk. Verschillende instanties, verschillende loketten, verschillende contactpersonen. Terwijl ondernemers vooral bezig willen zijn met ondernemen.
“Werkgevers moeten niet van het kastje naar de muur gestuurd worden,” zegt Esther treffend. “Laat óns dat maar doen”.
Die gedachte vat misschien wel het beste samen waar het Werkcentrum voor staat. Niet nóg een loket erbij, maar juist een plek waar werkgevers met iedere vraag terechtkunnen. Ook als ze zelf nog niet precies weten wat die vraag eigenlijk is.
De vraag achter de vacature
Veel werkgevers kloppen aan met een concrete hulpvraag: “We zoeken personeel.” “Deze vacature staat al maanden open.” “We kunnen niemand vinden.” Veel gehoorde geluiden. Maar daar zitten vaak andere vragen achter. “Waar lig je eigenlijk wakker van?” Dat blijkt vaak een veel belangrijkere vraag dan: “Welke vacature heb je openstaan?”
Want een vacature is niet altijd het enige probleem. Soms speelt vergrijzing binnen een organisatie. Soms vallen medewerkers structureel uit. Soms zijn functies in de loop der jaren zo uitgebreid geworden dat niemand nog volledig in het profiel past. En soms zoeken organisaties vooral naar zekerheid, terwijl de arbeidsmarkt juist om flexibiliteit vraagt.
“Werkgevers denken vaak nog vanuit functies,” legt Marleen uit “Maar kijk eens naar de vaardigheden die er echt nodig zijn.”
Niet zoeken naar de perfecte kandidaat
Jarenlang draaide werving om diploma’s en ervaring. Een vacaturetekst moest zo volledig mogelijk beschrijven wie iemand moest zijn. Maar die manier van denken begint steeds meer te wringen met de realiteit van vandaag. “De ideale kandidaat bestaat misschien gewoon niet meer,” klinkt het aan tafel. Dat betekent niet dat er geen talent is. Integendeel. Alleen vraagt het een andere blik.
Binnen Werkcentrum Drechtsteden zien we hoeveel potentie er vaak over het hoofd wordt gezien. Mensen met praktische vaardigheden, motivatie, levenservaring of leervermogen die niet altijd precies passen binnen de traditionele functie-eisen. Zowel binnen als buiten de organisatie.
Neem bijvoorbeeld iemand die niet alle taken van een functie aankan, maar wel een groot deel ervan. Of iemand die met een korte aanvullende scholing wél succesvol kan instromen. Of een medewerker binnen het bedrijf die kan doorgroeien, waardoor op een andere plek ruimte ontstaat.
“Als je functies opdeelt in taken en vaardigheden, ontstaan er ineens veel meer mogelijkheden,” vertelt Ilse. “Dan kijk je niet meer naar wat iemand niet kan, maar juist naar wat iemand wél kan bijdragen.” Dat vraagt om anders organiseren. Anders opleiden. Anders begeleiden. Maar dus vooral: anders denken.
Van functie denken naar skills denken
Die omslag zie je steeds vaker terug op de arbeidsmarkt: van functie denken naar skills denken. Niet langer alleen kijken naar diploma’s maar naar concrete vaardigheden. Wat moet iemand écht kunnen? Welke taken zijn cruciaal? En welke kunnen anders ingericht worden?
Dat gebeurt bijvoorbeeld in de techniek, waar werkgevers soms blijven zoeken naar volledig inzetbare monteurs, terwijl een deel van het werk ook uitgevoerd kan worden door assistent-monteurs of mensen die via praktijkleren instromen. “Werkgevers denken daar vaak nog niet vanzelf aan,” vertelt Jeroen. “Maar zodra je het gesprek opent, vallen er ineens kwartjes.” Dat geldt ook voor opleidingen.
Een praktijkverklaring of certificaat kan al voldoende zijn om iemand succesvol inzetbaar te maken voor specifieke werkzaamheden. En dat biedt perspectief voor veel doelgroepen: zij-instromers, werkzoekenden, mensen met een arbeidsbeperking of nieuwkomers die in hun thuisland al werkervaring of opleidingen hebben opgedaan. “Veel mensen kunnen meer dan hun cv laat zien,” licht Ilse toe.
Vacatures die maanden openstaan kosten ook geld
De arbeidsmarkt van morgen draait daarom niet alleen om werven, maar steeds vaker om ontwikkelen. En dat vraagt iets van werkgevers. Niet iedereen kan morgen volledig inzetbaar beginnen. Soms vraagt het tijd, begeleiding of scholing. Maar volgens de adviseurs van het Werkcentrum loont die investering vaak meer dan organisaties denken.
“Vacatures die maanden openstaan kosten óók geld,” merkt Ricardo op. “Net als steeds opnieuw werven, gesprekken voeren en mensen inwerken.” Bovendien verandert werk continu. Digitalisering, technologische innovatie en AI. Functies veranderen en nieuwe vaardigheden worden steeds belangrijker. Dat betekent dat organisaties die blijven investeren in leren en ontwikkelen uiteindelijk sterker uit die veranderingen komen. En precies daar kunnen werkgevers ondersteuning bij krijgen. Van praktijkleren en leerbanen tot advies over scholing, subsidies, regelingen en duurzame inzetbaarheid. Niet als standaardoplossing, maar passend bij de situatie van een organisatie. “We hoeven niet alles zelf te weten,” vult Esther aan. “Maar we weten wel waar de antwoorden te vinden zijn.”
Achter één voordeur werken we met elkaar samen
En precies dat is de kracht van het Werkcentrum. Werkgevers hoeven namelijk niet meer zelf uit te zoeken welke organisatie kan ondersteunen bij de oplossing. Achter de schermen kennen de adviseurs elkaars expertise, schakelen ze snel met elkaar en zoeken ze samen naar oplossingen.
“Voor werkgevers voelt het vaak als heel veel verschillende loketten,” vertelt Danny. “Maar het maakt eigenlijk niet meer uit bij wie ze aankloppen.” Of een werkgever nu rechtstreeks binnenkomt of via één van de partners; de lijnen zijn kort en de samenwerking is intensief. Dat betekent dat een vraag over een vacature zomaar kan leiden tot een gesprek over scholing. Of dat een vraag over duurzame inzetbaarheid uitkomt bij praktijkleren. Of dat een organisatie geholpen wordt met regelingen waar ze zelf nooit aan gedacht hadden.
“Wij zijn eigenlijk elkaars oren,” zegt Ilse. “Als één van ons iets signaleert, kunnen we direct schakelen.” En dat levert werkgevers vooral rust op.
De toekomst van werk is menselijker dan we denken
Wat tijdens het gesprek misschien nog wel het meest opvalt, is dat het uiteindelijk steeds over mensen gaat. Niet over systemen. Niet over regels. Niet over doelgroepen. Maar over mensen met talent, mogelijkheden en potentie. Over werkgevers die vooruit willen. Over medewerkers die willen groeien. Over organisaties die willen blijven bouwen aan een toekomstbestendig team.
En die toekomst begint vaak met één simpele vraag: Kijken we nog naar wat iemand mist? Of durven we eindelijk te kijken naar wat iemand kan worden? Werkcentrum Drechtsteden gelooft in dat laatste. Want de toekomst van werk vraagt niet alleen om nieuwe oplossingen. Vooral om een andere, nieuwe manier van kijken. En daar helpen we werkgevers graag bij.